Veel volwassenen kijken nog zo schematisch als een kind

Er zijn nog te veel mensen die de wereld zien zoals kinderen (en volwassenen) de wereld tekenen. Ze trekken een hoge horizontale bovenlijn op het papier en er ontstaat diepte om alles te kunnen tekenen en plaatsen zoals zij de wereld zien. Om alles te kunnen plaatsen wordt alles schematisch links en recht onder en boven elkaar getekend. Het is een schematische manier van kijken. Na een stuk begeleiding beginnen kinderen ook te begrijpen wat overlappingen zijn en dat je voor en achter de dingen ook weer nieuwe andere dingen kunt plaatsen. 

Tekenen is een relatie die we aangaan met de omgeving. Als je deze relatie verwaarloost, dan wordt de manier van naar dingen kijken steeds schematischer. Een mens vervalt van tijd tot tijd in al te schematische beelden of gewoonten. Het steeds weer willen doorbreken van deze routine is een teken van creatieve mentaliteit. Zonder doelbewuste begeleiding treffen we in bijna alle kindertekeningen verstarde schema’s aan. We kunnen dit ook anders zeggen: met goed tekenlessen voorkomen we verstarring in het tekenen en wellicht ook in andere omgangsrelaties met de wereld. Dit geld helaas ook voor de kijkwijze van vele volwassenen. 

Als je de mogelijkheden van alle overlappingen kunt zien, dan ben je in staat om harmonie en samenhang in een tekening te brengen. Je bent dan later als volwassene ook beter in staat om deze harmonie in de wereld te zien. Je ziet dat verschillende culturen heel goed kunnen overlappen en samen kunnen gaan. Door nog te kijken als een kind zie je deze mogelijkheden niet en dat is logisch als je geen goede begeleiding hebt gehad. Op school is dit ook geen prioriteit. 

Creativiteit is het belangrijkste ingrediënt om de wereld te kunnen begrijpen. Dit wordt enorm onderschat. Bij zeer veel volwassenen blijf het versieren of inkleuren heel populair. In hobbyclubs of therapieën schijnt het versieren soms het enige doel te zijn. Veel leerkrachten verwarren dit netjes tekenen of inkleuren met creatieve aandacht. Van echte creativiteit is hierbij geen sprake. Het persoonlijke gaat door dit soort routinehandelingen geheel verloren. 

Het is van groot belang dat de ontwikkelde beeldtaal niet verstard raakt. Alles wat geschematiseerd is loopt de kans door routine een vast deel van ons bestaan te worden. Een stereotiepe manier van of zienswijze is nu eenmaal niet meer creatief. We doen dan uiteindelijk gewoon wat er van ons gevraagd wordt en kopiëren elkaar (natekenen bij kinderen). We zien het leven zonder overlappingen.

Er is creativiteit nodig om de problemen op te lossen. Er is creativiteit nodig om verschillende culturen samen te laten werken. Er is creativiteit nodig om harmonie te kunnen creëren. Er is creativiteit nodig om te zien hoe de harmonie in de natuur werkt en daar van te leren. Er is creativiteit nodig om van de wereld een paradijs te maken. Er is creativiteit nodig om kortzichtigheid uit te bannen. Er is creativiteit nodig…..en nog veel meer creativiteit nodig om de wereld te redden. 

Jeroen Boerstra 2016